Nie jest to prawidłowe uproszczenie. ISO/IEC 17065 określa wymagania dla jednostek certyfikujących wyroby, procesy i usługi. W praktyce kompetencje jednostki w określonym zakresie mogą być potwierdzane poprzez akredytację przez krajową jednostkę akredytującą. Dlatego należy mówić o akredytacji w odniesieniu do ISO/IEC 17065, a nie o „certyfikacie ISO 17065” jednostki.
Czy ISO/IEC 17065 jest certyfikatem, który otrzymuje jednostka certyfikująca?
Nie jest to prawidłowe uproszczenie. ISO/IEC 17065 określa wymagania dla jednostek certyfikujących wyroby, procesy i usługi. W praktyce kompetencje jednostki w określonym zakresie mogą być potwierdzane poprzez akredytację przez krajową jednostkę akredytującą. Dlatego należy mówić o akredytacji w odniesieniu do ISO/IEC 17065, a nie o „certyfikacie ISO 17065” jednostki.
1. ISO/IEC 17065 dotyczy certyfikacji wyrobów, procesów i usług
Pełny zakres normy obejmuje wymagania dla organizacji prowadzących ten rodzaj oceny zgodności. W systemach takich jak RecyClass certyfikowanym obiektem może być m.in. proces recyklingu lub system identyfikowalności w określonym zakresie.
Norma nie opisuje technicznych wymagań RecyClass dotyczących PCR, bilansu czy recyklingu. Określa natomiast, jak powinna działać wiarygodna jednostka prowadząca certyfikację.
2. Bezstronność jest jednym z fundamentów
Klient płaci za proces certyfikacji, ale wynik nie może zależeć od tego, czy jest ważnym klientem handlowym. Jednostka musi identyfikować i zarządzać zagrożeniami dla bezstronności.
Dlatego audytor nie powinien projektować klientowi systemu, który następnie sam ocenia, a decyzja certyfikacyjna powinna być chroniona przed konfliktem interesów.
3. Kompetencje personelu muszą odpowiadać wykonywanym zadaniom
Jednostka powinna określać wymagania dla auditorów, reviewerów i osób podejmujących decyzje, utrzymywać zapisy kompetencji oraz zapewniać odpowiednie szkolenia i monitorowanie.
W RecyClass dochodzą do tego wymagania właściciela schematu dotyczące uznania audytorów i jednostek.
4. Ocena, review i decyzja to odrębne funkcje procesu
ISO/IEC 17065 buduje model, w którym dowody z oceny są przeglądane, a decyzja certyfikacyjna opiera się na wyniku procesu.
W praktyce pomaga to uniknąć sytuacji, w której osoba prowadząca audyt sama bez niezależnej kontroli wydaje formalny dokument na podstawie własnych ustaleń.
5. Poufność nie oznacza braku transparentności procesu
Jednostka ma obowiązek chronić informacje uzyskane od klienta, ale jednocześnie powinna jasno komunikować zakres certyfikacji, status certyfikatu i wymagane informacje publiczne zgodnie z programem.
Poufne receptury lub dane handlowe nie powinny być ujawniane bez podstawy, natomiast fakt posiadania certyfikatu i jego zakres mogą podlegać zasadom programu.
6. Skargi i odwołania są częścią systemu, a nie wyjątkiem
Wiarygodna jednostka powinna posiadać procedury rozpatrywania skarg i odwołań. Klient może kwestionować decyzję lub sposób prowadzenia procesu w ramach przewidzianego mechanizmu.
Sama obecność procedury nie oznacza automatycznie zmiany decyzji. Odwołanie jest rozpatrywane na podstawie wymagań, dowodów i bezstronnej procedury.
7. Certyfikacja powinna być prowadzona według określonego programu
ISO/IEC 17065 nie zastępuje Certification Scheme. Program określa techniczne wymagania, zakres, sposób oceny, częstotliwość nadzoru, dokumenty i zasady wydawania certyfikatów.
Jednostka stosuje więc jednocześnie wymagania normy akredytacyjnej, programu RecyClass oraz własnego systemu zarządzania.
8. Akredytacja ma zakres
Fakt posiadania akredytacji nie oznacza, że każda usługa jednostki jest akredytowana. Trzeba sprawdzić aktualny Scope of Accreditation i zobaczyć, jakie programy lub działalności znajdują się w zakresie.
To właśnie dlatego numer akredytacji bez przeczytania zakresu nie daje pełnej odpowiedzi.
9. Status normy w 2026 roku wymaga uwagi
Na dzień 24.09.2026 opublikowaną i nadal obowiązującą międzynarodową normą jest ISO/IEC 17065:2012. ISO potwierdza, że wersja ta pozostaje aktualna, ale jednocześnie trwają prace nad drugą edycją znajdującą się na etapie FDIS.
Nie należy więc przedstawiać projektu przyszłej edycji jako obowiązującej normy. Po publikacji nowej wersji potrzebny będzie okres przejściowy określany w systemie akredytacji.
10. PN-EN ISO/IEC 17065 jest krajowym przyjęciem normy europejskiej i międzynarodowej
W dokumentach PCA dla Almaland wskazano PN-EN ISO/IEC 17065:2013-03 jako podstawę akredytacji AC 246. Oznaczenie krajowego wydania może różnić się od roku publikacji międzynarodowego ISO/IEC 17065:2012.
Nie jest to sprzeczność, lecz efekt przyjęcia normy do systemu PN-EN.
11. Co klient powinien sprawdzić przed wyborem jednostki
Warto sprawdzić: kto jest właścicielem schematu, czy jednostka jest właściwie uznana, czy dany program jest objęty aktualnym zakresem akredytacji, jaki jest zasięg geograficzny i czy dostępny jest audytor o wymaganych kompetencjach.
Takie podejście jest bardziej precyzyjne niż pytanie „czy macie ISO?”.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Czy ISO certyfikuje jednostki certyfikujące?
Nie. ISO opracowuje normy, ale nie prowadzi certyfikacji ani akredytacji. W Polsce akredytacji udziela Polskie Centrum Akredytacji.
Czy ISO/IEC 17065 oznacza, że każda usługa jednostki jest akredytowana?
Nie. O tym decyduje aktualny zakres akredytacji.
Czy ISO/IEC 17065 zawiera wymagania techniczne RecyClass?
Nie. Wymagania techniczne programu znajdują się w dokumentacji RecyClass. Norma opisuje wymagania dla jednostki prowadzącej certyfikację.
Czy w 2026 obowiązuje już druga edycja ISO/IEC 17065?
Na 24.09.2026 druga edycja jest jeszcze w opracowaniu na etapie FDIS. Opublikowaną normą pozostaje ISO/IEC 17065:2012.
Czy „Almaland ma certyfikat ISO 17065” to poprawne zdanie?
Precyzyjniej: Almaland posiada akredytację PCA AC 246 w odniesieniu do PN-EN ISO/IEC 17065:2013-03, w zakresie określonym przez PCA.
Przydatne dokumenty
Dokumenty Almaland obejmują certyfikat PCA, zakres akredytacji i Politykę jakości i bezstronności. Procedura skarg i odwołań jest dostępna na prośbę.