Od 12 sierpnia 2026 r. PPWR zakazuje wprowadzania do obrotu opakowań do kontaktu z żywnością z PFAS na poziomie równym lub wyższym od właściwego progu: 25 ppb dla pojedynczej PFAS, 250 ppb dla sumy PFAS w analizie ukierunkowanej albo 50 ppm dla PFAS łącznie. Dwa pierwsze progi wyłączają polimerowe PFAS z kwantyfikacji; trzeci je obejmuje. Całkowity fluor nie jest równoznaczny z PFAS.
PFAS w PPWR – wymaganie obowiązujące od 12 sierpnia 2026 r.
Ograniczenie PFAS nie jest wymogiem odłożonym do 2030 r. Art. 5 ust. 5 PPWR przewiduje, że od 12 sierpnia 2026 r. nie można wprowadzać na rynek opakowań przeznaczonych do kontaktu z żywnością, jeżeli zawierają PFAS na poziomie równym lub wyższym od wartości granicznych wskazanych w rozporządzeniu, w zakresie, w jakim inne przepisy prawa Unii nie zakazują już wprowadzania do obrotu opakowań zawierających PFAS w takich stężeniach.
1. Pierwszy próg: 25 ppb
Limit 25 ppb dotyczy każdej pojedynczej PFAS mierzonej w ukierunkowanej analizie PFAS. Polimerowe PFAS są wyłączone z tej konkretnej kwantyfikacji.
2. Drugi próg: 250 ppb
Limit 250 ppb dotyczy sumy PFAS określanej jako suma wyników ukierunkowanych analiz PFAS, w stosownych przypadkach z wcześniejszą degradacją prekursorów. Także w tym progu polimerowe PFAS są wyłączone z kwantyfikacji.
3. Trzeci próg: 50 ppm
Limit 50 ppm obejmuje PFAS łącznie, w tym PFAS polimerowe. Jeżeli całkowita zawartość fluoru przekracza 50 mg/kg, producent, importer lub dalszy użytkownik w rozumieniu REACH ma na żądanie przekazać wytwórcy lub importerowi opakowania w rozumieniu PPWR dowód dotyczący ilości fluoru pochodzącego z PFAS albo z substancji innych niż PFAS, na potrzeby dokumentacji technicznej.
Wynik oznaczenia całkowitego fluoru nie jest sam w sobie wynikiem oznaczenia PFAS. Przekroczenie 50 mg/kg całkowitego fluoru uruchamia wskazany obowiązek dowodowy; nie pozwala automatycznie przypisać całego fluoru do PFAS.
4. Co oznacza opakowanie Food Contact?
Chodzi o opakowanie przeznaczone do kontaktu z żywnością albo już pozostające w kontakcie z żywnością i przeznaczone do tego celu zgodnie z zakresem unijnego prawa dotyczącego materiałów do kontaktu z żywnością. Analizy nie należy automatycznie ograniczać wyłącznie do opakowań z tworzyw sztucznych.
FAQ Komisji z sierpnia 2026 r. wskazuje, że ocena obejmuje całą jednostkę opakowania, wraz z farbami, lakierami i klejami. Ograniczenie dotyczy zarówno PFAS dodanych celowo, jak i obecnych niezamierzenie.
5. Brak jednej zharmonizowanej metody nie znosi obowiązku
Brak jednej wspólnej metody analitycznej na poziomie UE nie oznacza, że obowiązek można pominąć. Firma powinna dobrać wiarygodne podejście analityczne i udokumentować sposób oceny.
6. Kto powinien zbierać dane?
W praktyce projekt powinien angażować zespoły opakowań, jakości, zakupów i regulacji oraz dostawców materiałów, powłok, barier, papieru, farb, lakierów i innych komponentów mających znaczenie dla wyniku.
7. Jakie dowody mogą być potrzebne?
- specyfikacje surowców i komponentów;
- deklaracje i informacje dostawców;
- wyniki badań analitycznych;
- identyfikacja wersji opakowania;
- opis metody badawczej i zakresu analitów;
- dokumentacja oceny ryzyka;
- powiązanie danych z aktualnym SKU.
8. PFAS i prawo Food Contact działają równolegle
PPWR nie zastępuje rozporządzenia (WE) nr 1935/2004, rozporządzenia (UE) nr 10/2011 ani innych wymagań dotyczących bezpieczeństwa materiałów do kontaktu z żywnością. Spełnienie limitu PFAS nie zamyka oceny zgodności materiału.
9. PFAS i zawartość recyklatu to dwa różne obszary
Udział rPET lub innego recyklatu nie odpowiada na pytanie o PFAS. Tak samo wynik PFAS nie potwierdza zawartości PCR ani przydatności do recyklingu.
10. Przykładowy proces kwalifikacji
- Zidentyfikuj opakowania Food Contact.
- Zidentyfikuj komponenty potencjalnie istotne dla PFAS.
- Zbierz dane dostawców.
- Oceń potrzebę badań.
- Powiąż wynik z właściwą wersją opakowania.
- Zapisz wynik w dokumentacji technicznej.
- Kontroluj zmiany materiałów i dostawców.
11. Data produkcji a wprowadzenie do obrotu
Wytyczne Komisji nie przewidują okresu na wyczerpanie zapasów opakowań jedynie wyprodukowanych przed 12 sierpnia 2026 r. Opakowania wprowadzane do obrotu od tej daty muszą spełniać limity. Wcześniej wprowadzone do obrotu mogą pozostać na rynku; ten wymóg nie nakazuje ich wycofania. Nie ma wyjątku dla opakowań z recyklatem.
Najważniejsza zasada
PFAS to wymaganie bieżące, a nie plan na 2030 r. Jeżeli firma wprowadza od 12 sierpnia 2026 r. opakowania przeznaczone do kontaktu z żywnością, ten obszar powinien znajdować się w aktualnym systemie zgodności.
FAQ
Czy limit 50 ppm zastępuje limity 25 i 250 ppb?
Nie. PPWR ustanawia trzy odrębne wartości graniczne odnoszące się do różnych sposobów pomiaru.
Czy wymóg dotyczy tylko plastiku?
Nie. Przepis dotyczy opakowań przeznaczonych do kontaktu z żywnością w zakresie wskazanym w art. 5 ust. 5 PPWR.
Czy deklaracja dostawcy zawsze wystarcza?
Nie. Zakres potrzebnych dowodów zależy od ryzyka, rodzaju materiału, metody i wiarygodności danych.
Czy brak celowego dodawania PFAS oznacza zgodność?
Nie. Zakres ograniczenia obejmuje również PFAS obecne niezamierzenie.